O germanistyce na polsko-niemieckiej granicy opowiada dr Antonina Balfanz​

Zapraszamy na rozmowę z dr Antoniną Balfanz, koordynatorką kierunku germanistyka międzykulturowa (I stopnia) prowadzonego wspólnie przez Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (UAM) i Uniwersytet Europejski Viadrina we Frankfurcie nad Odrą (UEV)

Co się kryje za nazwą kierunku? Czym się on różni od klasycznej filologii germańskiej?

Germanistyka międzykulturowa jest połączeniem kierunku filologicznego i kulturoznawczego. W centrum znajduje się kultura niemiecka, kultura w szerokim pojęciu tego słowa – a więc język, literatura, media i inne jej elementy. Punktem odniesienia jest współczesność oraz związki kultury niemieckiej z innymi kulturami europejskimi, np. polską, francuską, ale też i czeską, czy ukraińską. Dlatego np. zajęcia językoznawcze wychodzą poza gramatykę języka niemieckiego i pokazują ją w porównaniu z gramatyką języka polskiego, na tej podstawie studenci i studentki poznają systemy, ich punkty wspólne i różnice.

Często maturzyści się zastanawiają: uczę się języka niemieckiego, zdaję z niego maturę, ale boję się, że sobie nie poradzę. Czy to studia dla mnie? Co możemy im poradzić? Na jakim poziomie muszą znać język niemiecki?

Znajomość języka niemieckiego jest bardzo ważna, wymagany jest poziom DSH, czyli C1 opisu poziomów biegłości językowej (Europejskiej Ramy Referencyjnej). Staramy się przygotować kandydatki i kandydatów do tego egzaminu, oferując kursy ogólnojęzykowe oraz trening przed egzaminem DSH (DSH-Vorkurs). Ważne jest, aby osoby zainteresowane studiami germanistycznymi miały jak najwięcej kontaktu z żywym językiem, czytały prasę, oglądały filmy, wiadomości, wiedziały, co dzieje się w Niemczech. Te informacje są dostępne w Internecie, np. na stronach Deutsche Welle.

Czy wszystkie zajęcia są w języku niemieckim?

Tak, dlatego znajomość tego języka jest bardzo ważna. Ale zdajemy sobie sprawę, że na przestawienie się na obcy język wykładowy, w naszym przypadku niemiecki, jest dużym wyzwaniem. Prowadzący zajęcia zwracają uwagę na to, czy wszyscy wszystko rozumieją, powtarzają, wyjaśniają.

Jak wygląda siatka zajęć? Czy jest dużo zajęć praktycznych?

W każdym semestrze jest 8 godz. praktycznej nauki języka niemieckiego oraz 4 godz. praktycznej nauki drugiego języka obcego (do wyboru). Do tego dochodzą 4 zajęcia kierunkowe, np. w I. semestrze „Germanistyka jako dziedzina badań”, „Fonetyka i fonologia języka niemieckiego”, „Kultura, inter- i transkulturowość”. Program studiów z podziałem na semestry jest opublikowany na naszych stronach www:

https://www.kuwi.europa-uni.de/de/studium/bachelor/germanistik/index.html

Dlaczego germanistyka międzykulturowa w Collegium Polonicum?

Collegium Polonicum jako wspólne centrum badań i dydaktyki akademickiej UAM i UEV jest predestynowane do prowadzenia kierunku, jakim jest germanistyka międzykulturowa. Jak mówiłam, na kierunku tym studentki i studenci poznają kulturę niemiecką, ale i polską (przede wszystkim studenci niemieccy, chińscy oraz z wielu innych krajów). Zgłębiają tajniki komunikacji międzykulturowej, poznają dogłębnie języki. Te aspekty są także misją Collegium Polonicum, a nasz kierunek praktycznie ją realizuje.

Jak wygląda droga zawodowa absolwentów kierunku? Gdzie znajdują pracę?

Przeważająca większość naszych absolwentek i absolwentów decyduje się na studia magisterskie – w Polsce, w Niemczech, w innych krajach UE, np. w Irlandii. Po ich ukończeniu pracują przede wszystkim w instytucjach zajmujących się współpracą międzynarodową, w instytucjach kultury (np. organizujących międzynarodowe festiwale), pracują jako tłumacze, nauczyciele, w instytucjach samorządowych, ale też i w przedsiębiorstwach gospodarczych, np. w dziale współpracy z klientami zagranicznymi. Wbrew opiniom, że kierunek ten nie daje konkretnego zawodu, okazuje się, że wszyscy nasi absolwenci znaleźli zatrudnienie. Być może dlatego, że kierunek uczy otwartości na inność, szybkiego przystosowywania się do zmiennej rzeczywistości, przekazuje kompetencje międzykulturowe, a to coś więcej niż tylko znajomość języka obcego.

Co jest wyjątkowego w tym kierunku studiów?

Jesteśmy na granicy, z Collegium Polonicum do Frankfurtu jest 5 minut. Do centrum Słubic również. Codziennie można ćwiczyć język, żyć w kulturze, którą poznajemy. Uczyć się a jednocześnie praktycznie stosować zdobytą wiedzę. Mamy dużo wyjazdów, np. do Berlina, do Poznania. Jesteśmy małym kierunkiem, wszyscy się znamy, często razem spędzamy wolny czas. Nasze absolwentki i absolwenci będąc w Słubicach lub Frankfurcie odwiedzają nas - a to znak, że dobrze się u nas czuli.

Dziękujemy za rozmowę!