Jakiego artykułu szukasz?

System kształcenia w Polsce

Jak wygląda edukacja w Polsce? Ile trwa nauka w podstawówce, liceum, technikum, szkole branżowej? Czy każdy może zacząć studia w szkole wyższej? Odpowiedzi znajdziecie poniżej.

System kształcenia w Polsce

Ten przewrotny może nieco tytuł sugeruje, że rozpoczynając etap obowiązkowej edukacji w tzw. klasie „0” robimy swój pierwszy krok w stronę uzyskania za kilkanaście lat dyplomu licencjata lub magistra. W wielu przypadkach taki właśnie scenariusz staje się naszym udziałem. Niektórzy będą potrzebować więcej czasu do uzyskania wyższego wykształcenia. Niezależnie od wyboru kolejnych etapów kształcenia, studia pozostają w zasięgu każdej osoby.

Obowiązek szkolny

Obecnie obowiązkowe etapy kształcenia w Polsce obejmują:

  • roczne przygotowanie przedszkolne
  • ukończenie szkoły podstawowej (nie dłużej niż do 18 roku życia)
  • ukończenie szkoły ponadpodstawowej lub realizowanie przygotowania zawodowego u pracodawcy (do 18 roku życia).

System edukacyjny w Polsce:

  1. 8-letnia szkoła podstawowa
  2. szkoły ponadpodstawowe (średnie i policealne):
  • 4-letnie liceum ogólnokształcące,
  • 5-letnie technikum,
  • 3-letnia branżowa szkoła I stopnia,
  • 3-letnia szkoła specjalna przysposabiająca do pracy,
  • 2-letnia branżowa szkoła II stopnia (kontynuacja kształcenia w 3-letniej branżowej szkole I stopnia),
  • maksymalnie 2,5-letnia szkoła policealna dla osób posiadających wykształcenie średnie lub wykształcenie średnie branżowe.

Możliwe jest realizowanie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki poza placówką szkolną, czyli w domu. Takie rozwiązanie wymaga zgody dyrektora odpowiedniej placówki, wydawanej na wniosek rodziców/opiekunów.

Na studia tylko z maturą

Podstawowym warunkiem przyjęcia na jakąkolwiek uczelnię publiczną lub niepubliczną jest posiadanie świadectwa maturalnego. Nawet jeśli w procesie rekrutacji nie są uwzględniane punkty z poszczególnych przedmiotów maturalnych, świadectwo maturalne stanowi dokument bezwzględnie wymagany – jest ono przepustką do kształcenia wyższego.

Wracając do wcześniejszego schematu najczęściej wybierana droga do uzyskania świadectwa maturalnego prowadzi przez liceum lub technikum. Jednak ukończenie szkoły branżowej I stopnia nie zamyka drogi na uczelnię. Po jej ukończeniu i uzyskaniu zasadniczego wykształcenia branżowego można kontynuować naukę w branżowej szkole II stopnia. Absolwent branżowej szkoły II stopnia uzyskuje wykształcenie średnie branżowe i może przystąpić do matury. Inny scenariusz po szkole branżowej pierwszego stopnia to liceum ogólnokształcące dla dorosłych, które również pozwala absolwentom uzyskać maturę.

Limit wieku – czy obowiązuje?

A co, jeśli droga do matury była wyboista, kręta i długa? Czy uczelnie ustalają limit wieku, ograniczający możliwość rozpoczęcia kształcenia osobom mocno dojrzałym?

Nie. System szkolnictwa wyższego pozwala na podjęcie studiów w dowolnym wieku. Liczą się dobre chęci, zapał oraz spełnienie wymogów rekrutacyjnych. Zatem posiadaczom świadectwa maturalnego polski system szkolnictwa wyższego oferuje:

  • studia pierwszego stopnia (kończące się uzyskaniem tytułu licencjata lub inżyniera)
  • studia jednolite magisterskie

a następnie:

  • studia drugiego stopnia
  • studia podyplomowe
  • studia trzeciego stopnia.

Zdecydowana większość kierunków realizowana jest w systemie dwustopniowym. Nieliczne – z racji ich charakteru – prowadzone są w systemie jednolitym. To m.in. takie studia jak: prawo, pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna, pedagogika specjalna, psychologia, kierunek lekarski, lekarsko-dentystyczny, analityka medyczna, farmacja, fizjoterapia, wybrane kierunki artystyczne: malarstwo, grafika, rzeźba.

Jaki kierunek, jaka uczelnia, gdzie studia?

Wybór: studia dzienne czy zaoczne zależy od indywidualnych preferencji, oczekiwań kandydata, jego sytuacji zawodowej.

Miejsce studiów to także osobista decyzja każdego maturzysty. Ośrodki akademickie poznasz lepiej TUTAJ

Możliwości kształcenia jest wiele. Co roku oferty uczelni uzupełniane są o nowe propozycje studiów odpowiadających oczekiwaniom rynku pracy, zmianom wynikającym z postępu technologicznego, rozwoju nauki i wiedzy.

Jakie kierunki są aktualnie dostępne? – sprawdź: https://opinieouczelniach.pl/kierunki-studiow/.

Którą uczelnię wybrać - https://opinieouczelniach.pl/baza-uczelni/.

Wszystko na temat matury - https://opinieouczelniach.pl/kategoria/matura-od-a-do-z/.

Dowiedz się więcej o studiach - https://opinieouczelniach.pl/kategoria/dowiedz-sie-wiecej-o-studiach/.

Katalog zawodów - czytaj więcej TUTAJ

Studia podyplomowe znajdziesz na https://studiapodyplomowe.net.pl/


Powiązane treści

Ranking 2021 – najlepsze uczelnie w Polsce
Ranking 2021 – najlepsze uczelnie w Polsce
​Szkoła policealna czy studia - sprawdź, która ścieżka kariery jest dla Ciebie
​Szkoła policealna czy studia - sprawdź, która ścieżka kariery jest dla Ciebie
Matura - informacje, terminy, zasady
Matura - informacje, terminy, zasady
Oblana matura, słabo zdana matura - co robić?
Oblana matura, słabo zdana matura - co robić?
​Dorośli i matura – jak przygotować się do egzaminu dojrzałości?
​Dorośli i matura – jak przygotować się do egzaminu dojrzałości?
Renesans szkół policealnych?
Renesans szkół policealnych?
Egzamin maturalny od zaplecza
Egzamin maturalny od zaplecza
Najlepsze i najgorsze kierunki studiów
Najlepsze i najgorsze kierunki studiów

Komentarze (1)

Weronika R.
Brak limitu wieku - to jest coś wspaniałego! Mam ponad 40 lat i w tym wieku stwierdziłam, że czegoś mi brakuje, że potrzebuję swojego hobby, chcę się rozwijać. Obok pracy i codziennych obowiązków chciałam zrobić coś dla siebie, dodatkowo... i okazało się, że np wskz oferuje studia online, które mogę realizować w zgodzie ze sobą, w zaciszu własnego domu, z kawą w dłoni, tworząc swoją własną oazę spokoju. Niektórzy idą na studia z poczucia obowiązku, ja poszłam w wyniku poszukiwania swojej pasji, realizacji siebie i polecam to każdemu!
01.07.2025
  • Wyższa Szkoła Finansów i Informatyki im. prof. J. Chechlińskiego w Łodzi
  • Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
  • Sopocka Akademia Nauk Stosowanych
  • Wyższa Szkoła Administracji w Bielsku-Białej
  • Społeczna Akademia Nauk w Warszawie
  • Wyższa Szkoła Biznesu i Nauk o Zdrowiu, Filia w Rybniku
  • Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu w Bydgoszczy
  • Akademia Katolicka w Warszawie, Collegium Bobolanum
  • Akademia Techniczno-Informatyczna w Naukach Stosowanych
  • Gdański Uniwersytet Medyczny
  • Europejska Uczelnia Społeczno-Techniczna im. Roberta Schumana w Radomiu
  • Wojskowa Akademia Techniczna im. J. Dąbrowskiego w Warszawie
  • Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu
  • Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie
  • Akademia Medyczna Nauk Stosowanych i Holistycznych w Warszawie
  • Akademia WSB w Dąbrowie Górniczej
  • Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie
  • Akademia Górnośląska im. Wojciecha Korfantego w Katowicach
  • Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych, Filia w Gdańsku
  • Akademia Medycznych i Społecznych Nauk Stosowanych w Elblągu
  • Uczelnia Biznesu i Nauk Stosowanych Varsovia
  • Społeczna Akademia Nauk w Łodzi
  • Uniwersytet Jagielloński w Krakowie
  • Wyższa Szkoła Logistyki w Poznaniu
  • Akademia Finansów i Biznesu Vistula Filia w Olsztynie i Kętrzynie
  • Warszawska Uczelnia Ekonomiczna
  • Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie
  • Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy
  • Uniwersytet SWPS Katowice
  • Akademia Ateneum w Gdańsku
  • Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji w Warszawie
  • Politechnika Poznańska
  • Collegium Da Vinci w Poznaniu
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Chełmie
  • Wydział Inżynierii Lądowej Politechnika Krakowska
  • Akademia Mazowiecka w Płocku
  • Wyższa Szkoła Zarządzania i Psychologii w Poznaniu
  • Uczelnia Państwowa im. Jana Grodka w Sanoku
  • Uniwersytet Pomorski w Słupsku
  • Warszawska Szkoła Filmowa
  • Uniwersytet Radomski im. Kazimierza Pułaskiego
  • Uczelnia Techniczno-Handlowa im. Heleny Chodkowskiej w Warszawie
  • Warszawska Szkoła Zarządzania - Szkoła Wyższa
  • WSPiA Rzeszowska Szkoła Wyższa
  • Karkonoska Akademia Nauk Stosowanych w Jeleniej Górze
  • Akademia Nauk Stosowanych TWP w Szczecinie
  • Warszawska Akademia Medyczna Nauk Stosowanych
  • Akademia Humanitas w Sosnowcu
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Nysie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Przemyślu
  • Wyższa Szkoła Biznesu i Nauk o Zdrowiu, Filia w Szczawnie-Zdroju
  • Uniwersytet SWPS Kraków
  • Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych Filia w Toruniu
  • Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego
  • Uniwersytet SWPS Sopot
  • Wyższa Szkoła Turystyki i Ekologii w Suchej Beskidzkiej
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych im. Ignacego Mościckiego w Ciechanowie
  • Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie
  • Gdańska Akademia Medyczna Nauk Stosowanych
  • Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych w Warszawie
  • Uniwersytet Jana Długosza w Częstochowie
  • Wyższa Szkoła Biznesu National-Louis University w Nowym Sączu
  • Europejska Uczelnia w Warszawie
  • Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi
  • Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie
  • Akademia Nauk Stosowanych im. J. A. Komeńskiego w Lesznie
  • Akademia WIT w Warszawie
  • Akademia Nauk Stosowanych im. Stanisława Staszica w Pile
  • Uczelnia Społeczno - Medyczna w Warszawie
  • Wschodnioeuropejska Akademia Nauk Stosowanych w Białymstoku
  • Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy
  • Collegium Polonicum w Słubicach, UAM w Poznaniu
  • Wyższa Szkoła Biznesu i Nauk o Zdrowiu w Łodzi
  • Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie
  • Wyższa Szkoła Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych Filia w Gdańsku
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych Filia w Kościerzynie
  • Uczelnia Łazarskiego w Warszawie
  • Uniwersytet Kaliski
  • Międzynarodowa Wyższa Szkoła Logistyki i Transportu we Wrocławiu
  • Akademia Zamojska
  • Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki
  • Politechnika Morska w Szczecinie
  • Górnośląska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości im. K.Goduli w Chorzowie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych im. ks. Bronisława Markiewicza w Jarosławiu
  • VIAMODA Szkoła Wyższa w Warszawie
  • Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie
  • Szkoła Główna Mikołaja Kopernika w Warszawie
  • Małopolska Uczelnia Państwowa im. rtm. Witolda Pileckiego w Oświęcimiu
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Uniwersytet Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie
  • Zachodniopomorska Szkoła Biznesu - Akademia Nauk Stosowanych w Szczecinie
  • Warszawska Uczelnia Medyczna im. Tadeusza Koźluka
  • Uniwersytet SWPS Poznań
  • Uniwersytet SWPS Wrocław
  • Bydgoska Szkoła Wyższa
  • Akademia Nauk Stosowanych w Nowym Targu
  • Akademia Jagiellońska w Toruniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach
  • Uniwersytet Morski w Gdyni
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych
  • Wyższa Szkoła Kosmetyki i Nauk o Zdrowiu w Łodzi
  • Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte w Gdyni
  • Uniwersytet Gdański
  • Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
  • Uniwersytet Wirtualnej Edukacji
  • Akademia Nauk Stosowanych w Nowym Sączu
  • Akademia Sztuki Wojennej w Warszawie
  • Europejska Uczelnia Społeczno-Techniczna im. Roberta Schumana, Wydział w Warszawie
  • Akademia Techniczno-Artystyczna - Wydział Wrocławska Akademia Biznesu
  • Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu
  • Wyższa Szkoła Sztuki i Projektowania w Łodzi
  • Politechnika Łódzka
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu
  • WSHiU Akademia Nauk Stosowanych w Poznaniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego
  • Akademia Finansów i Biznesu Vistula w Warszawie
  • Politechnika Częstochowska
  • Wydział Fizyki, Uniwersytet w Białymstoku
  • Uczelnia Łukaszewski w Warszawie
  • Akademia Tarnowska
  • Uczelnia Nauk Społecznych w Łodzi
  • Akademia Śląska w Katowicach
  • Uniwersytet SWPS Warszawa
  • Wyższa Szkoła Prawa we Wrocławiu
  • Wyższa Szkoła Zarządzania i Bankowości w Krakowie
  • Uniwersytet Ignatianum w Krakowie
  • Uniwersytet Łódzki Wydział Zarządzania
  • Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie
  • Lubelska Akademia WSEI
  • Uniwersytet Medyczny w Łodzi
  • Wyższa Szkoła Zarządzania Edukacja we Wrocławiu
  • Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
  • Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim
  • Wyższa Szkoła Biznesu National-Louis University, Filia w Tarnowie
  • Akademia Nauk Stosowanych Wincentego Pola w Lublinie
  • Szkoła Wyższa Ekonomii i Zarządzania w Łodzi
  • Uniwersytet Zielonogórski
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
  • Wyższa Szkoła Administracji w Bielsku-Białej Filia w Stalowej Woli
  • Niepubliczna Wyższa Szkoła Medyczna we Wrocławiu
  • Uniwersytet WSB Merito Chorzów
  • Pomorska Szkoła Wyższa w Starogardzie Gdańskim
  • Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
  • Politechnika Rzeszowska im. Ignacego Łukasiewicza
  • Wyższa Szkoła Bezpieczeństwa w Poznaniu
  • Akademia Finansów i Biznesu Vistula Filia w Gdańsku
  • Uniwersytet Vizja w Warszawie
  • Warszawska Akademia Medyczno-Techniczna Nauk Stosowanych
  • Uniwersytet Medyczny w Lublinie
  • Akademia Techniczno-Artystyczna Nauk Stosowanych w Warszawie
  • Lubelska Akademia WSEI, Filia  w Warszawie
  • Warszawski Uniwersytet Medyczny
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach