Jakiego artykułu szukasz?

System kształcenia w Polsce

Jak wygląda edukacja w Polsce? Ile trwa nauka w podstawówce, liceum, technikum, szkole branżowej? Czy każdy może zacząć studia w szkole wyższej? Odpowiedzi znajdziecie poniżej.

System kształcenia w Polsce

Ten przewrotny może nieco tytuł sugeruje, że rozpoczynając etap obowiązkowej edukacji w tzw. klasie „0” robimy swój pierwszy krok w stronę uzyskania za kilkanaście lat dyplomu licencjata lub magistra. W wielu przypadkach taki właśnie scenariusz staje się naszym udziałem. Niektórzy będą potrzebować więcej czasu do uzyskania wyższego wykształcenia. Niezależnie od wyboru kolejnych etapów kształcenia, studia pozostają w zasięgu każdej osoby.

Obowiązek szkolny

Obecnie obowiązkowe etapy kształcenia w Polsce obejmują:

  • roczne przygotowanie przedszkolne
  • ukończenie szkoły podstawowej (nie dłużej niż do 18 roku życia)
  • ukończenie szkoły ponadpodstawowej lub realizowanie przygotowania zawodowego u pracodawcy (do 18 roku życia).

System edukacyjny w Polsce:

  1. 8-letnia szkoła podstawowa
  2. szkoły ponadpodstawowe (średnie i policealne):
  • 4-letnie liceum ogólnokształcące,
  • 5-letnie technikum,
  • 3-letnia branżowa szkoła I stopnia,
  • 3-letnia szkoła specjalna przysposabiająca do pracy,
  • 2-letnia branżowa szkoła II stopnia (kontynuacja kształcenia w 3-letniej branżowej szkole I stopnia),
  • maksymalnie 2,5-letnia szkoła policealna dla osób posiadających wykształcenie średnie lub wykształcenie średnie branżowe.

Możliwe jest realizowanie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki poza placówką szkolną, czyli w domu. Takie rozwiązanie wymaga zgody dyrektora odpowiedniej placówki, wydawanej na wniosek rodziców/opiekunów.

Na studia tylko z maturą

Podstawowym warunkiem przyjęcia na jakąkolwiek uczelnię publiczną lub niepubliczną jest posiadanie świadectwa maturalnego. Nawet jeśli w procesie rekrutacji nie są uwzględniane punkty z poszczególnych przedmiotów maturalnych, świadectwo maturalne stanowi dokument bezwzględnie wymagany – jest ono przepustką do kształcenia wyższego.

Wracając do wcześniejszego schematu najczęściej wybierana droga do uzyskania świadectwa maturalnego prowadzi przez liceum lub technikum. Jednak ukończenie szkoły branżowej I stopnia nie zamyka drogi na uczelnię. Po jej ukończeniu i uzyskaniu zasadniczego wykształcenia branżowego można kontynuować naukę w branżowej szkole II stopnia. Absolwent branżowej szkoły II stopnia uzyskuje wykształcenie średnie branżowe i może przystąpić do matury. Inny scenariusz po szkole branżowej pierwszego stopnia to liceum ogólnokształcące dla dorosłych, które również pozwala absolwentom uzyskać maturę.

Limit wieku – czy obowiązuje?

A co, jeśli droga do matury była wyboista, kręta i długa? Czy uczelnie ustalają limit wieku, ograniczający możliwość rozpoczęcia kształcenia osobom mocno dojrzałym?

Nie. System szkolnictwa wyższego pozwala na podjęcie studiów w dowolnym wieku. Liczą się dobre chęci, zapał oraz spełnienie wymogów rekrutacyjnych. Zatem posiadaczom świadectwa maturalnego polski system szkolnictwa wyższego oferuje:

  • studia pierwszego stopnia (kończące się uzyskaniem tytułu licencjata lub inżyniera)
  • studia jednolite magisterskie

a następnie:

  • studia drugiego stopnia
  • studia podyplomowe
  • studia trzeciego stopnia.

Zdecydowana większość kierunków realizowana jest w systemie dwustopniowym. Nieliczne – z racji ich charakteru – prowadzone są w systemie jednolitym. To m.in. takie studia jak: prawo, pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna, pedagogika specjalna, psychologia, kierunek lekarski, lekarsko-dentystyczny, analityka medyczna, farmacja, fizjoterapia, wybrane kierunki artystyczne: malarstwo, grafika, rzeźba.

Jaki kierunek, jaka uczelnia, gdzie studia?

Wybór: studia dzienne czy zaoczne zależy od indywidualnych preferencji, oczekiwań kandydata, jego sytuacji zawodowej.

Miejsce studiów to także osobista decyzja każdego maturzysty. Ośrodki akademickie poznasz lepiej TUTAJ

Możliwości kształcenia jest wiele. Co roku oferty uczelni uzupełniane są o nowe propozycje studiów odpowiadających oczekiwaniom rynku pracy, zmianom wynikającym z postępu technologicznego, rozwoju nauki i wiedzy.

Jakie kierunki są aktualnie dostępne? – sprawdź: https://opinieouczelniach.pl/kierunki-studiow/.

Którą uczelnię wybrać - https://opinieouczelniach.pl/baza-uczelni/.

Wszystko na temat matury - https://opinieouczelniach.pl/kategoria/matura-od-a-do-z/.

Dowiedz się więcej o studiach - https://opinieouczelniach.pl/kategoria/dowiedz-sie-wiecej-o-studiach/.

Katalog zawodów - czytaj więcej TUTAJ

Studia podyplomowe znajdziesz na https://studiapodyplomowe.net.pl/


Powiązane treści

Ranking 2021 – najlepsze uczelnie w Polsce
Ranking 2021 – najlepsze uczelnie w Polsce
​Szkoła policealna czy studia - sprawdź, która ścieżka kariery jest dla Ciebie
​Szkoła policealna czy studia - sprawdź, która ścieżka kariery jest dla Ciebie
Matura - informacje, terminy, zasady
Matura - informacje, terminy, zasady
Oblana matura, słabo zdana matura - co robić?
Oblana matura, słabo zdana matura - co robić?
​Dorośli i matura – jak przygotować się do egzaminu dojrzałości?
​Dorośli i matura – jak przygotować się do egzaminu dojrzałości?
Renesans szkół policealnych?
Renesans szkół policealnych?
Egzamin maturalny od zaplecza
Egzamin maturalny od zaplecza
Najlepsze i najgorsze kierunki studiów
Najlepsze i najgorsze kierunki studiów

Komentarze (1)

Weronika R.
Brak limitu wieku - to jest coś wspaniałego! Mam ponad 40 lat i w tym wieku stwierdziłam, że czegoś mi brakuje, że potrzebuję swojego hobby, chcę się rozwijać. Obok pracy i codziennych obowiązków chciałam zrobić coś dla siebie, dodatkowo... i okazało się, że np wskz oferuje studia online, które mogę realizować w zgodzie ze sobą, w zaciszu własnego domu, z kawą w dłoni, tworząc swoją własną oazę spokoju. Niektórzy idą na studia z poczucia obowiązku, ja poszłam w wyniku poszukiwania swojej pasji, realizacji siebie i polecam to każdemu!
01.07.2025
  • Wyższa Szkoła Zarządzania Edukacja we Wrocławiu
  • Wyższa Szkoła Zarządzania i Bankowości w Krakowie
  • Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
  • Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu
  • Warszawska Akademia Medyczna Nauk Stosowanych
  • Politechnika Poznańska
  • Akademia Techniczno-Artystyczna - Wydział Wrocławska Akademia Biznesu
  • Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim
  • Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki
  • Akademia Śląska w Katowicach
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach
  • Bydgoska Szkoła Wyższa
  • Międzynarodowa Wyższa Szkoła Logistyki i Transportu we Wrocławiu
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Przemyślu
  • Wyższa Szkoła Kosmetyki i Nauk o Zdrowiu w Łodzi
  • Akademia Zamojska
  • Lubelska Akademia WSEI, Filia  w Warszawie
  • Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie
  • Zachodniopomorska Szkoła Biznesu - Akademia Nauk Stosowanych w Szczecinie
  • Akademia Sztuki Wojennej w Warszawie
  • Uniwersytet WSB Merito Chorzów
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych Filia w Toruniu
  • Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte w Gdyni
  • Uniwersytet Łódzki Wydział Zarządzania
  • Społeczna Akademia Nauk w Warszawie
  • Uczelnia Biznesu i Nauk Stosowanych Varsovia
  • Akademia Nauk Stosowanych TWP w Szczecinie
  • Społeczna Akademia Nauk w Łodzi
  • Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie
  • Gdańska Akademia Medyczna Nauk Stosowanych
  • Wyższa Szkoła Administracji w Bielsku-Białej Filia w Stalowej Woli
  • Warszawski Uniwersytet Medyczny
  • Uniwersytet Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie
  • Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
  • Uniwersytet Medyczny w Łodzi
  • Uniwersytet WSB Merito Bydgoszcz
  • Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Chełmie
  • Politechnika Rzeszowska im. Ignacego Łukasiewicza
  • Małopolska Uczelnia Państwowa im. rtm. Witolda Pileckiego w Oświęcimiu
  • Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
  • Uniwersytet SWPS Wrocław
  • Uniwersytet Wirtualnej Edukacji
  • Karkonoska Akademia Nauk Stosowanych w Jeleniej Górze
  • Wydział Fizyki, Uniwersytet w Białymstoku
  • Akademia Tarnowska
  • Akademia Nauk Stosowanych Wincentego Pola w Lublinie
  • Uniwersytet Pomorski w Słupsku
  • Uniwersytet SWPS Poznań
  • Akademia Techniczno-Artystyczna Nauk Stosowanych w Warszawie
  • Wyższa Szkoła Biznesu i Nauk o Zdrowiu, Filia w Szczawnie-Zdroju
  • Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie
  • Wyższa Szkoła Finansów i Informatyki im. prof. J. Chechlińskiego w Łodzi
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych Filia w Gdańsku
  • Politechnika Łódzka
  • Akademia Katolicka w Warszawie, Collegium Bobolanum
  • Uniwersytet Morski w Gdyni
  • Wyższa Szkoła Logistyki w Poznaniu
  • Akademia Ateneum w Gdańsku
  • Akademia Finansów i Biznesu Vistula w Warszawie
  • Akademia Medyczna Nauk Stosowanych i Holistycznych w Warszawie
  • Akademia Mazowiecka w Płocku
  • Uniwersytet Jagielloński w Krakowie
  • Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych w Warszawie
  • Uniwersytet Gdański
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych
  • Wyższa Szkoła Bezpieczeństwa w Poznaniu
  • Wyższa Szkoła Biznesu i Nauk o Zdrowiu w Łodzi
  • Uniwersytet Jana Długosza w Częstochowie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Nysie
  • Warszawska Szkoła Filmowa
  • Uniwersytet Medyczny w Lublinie
  • WSHiU Akademia Nauk Stosowanych w Poznaniu
  • Akademia Techniczno-Informatyczna w Naukach Stosowanych
  • Wyższa Szkoła Prawa we Wrocławiu
  • Akademia Nauk Stosowanych w Nowym Targu
  • Uniwersytet SWPS Sopot
  • Warszawska Akademia Medyczno-Techniczna Nauk Stosowanych
  • Uniwersytet Ignatianum w Krakowie
  • Warszawska Szkoła Zarządzania - Szkoła Wyższa
  • Górnośląska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości im. K.Goduli w Chorzowie
  • Politechnika Częstochowska
  • Wyższa Szkoła Sztuki i Projektowania w Łodzi
  • Wyższa Szkoła Biznesu National-Louis University w Nowym Sączu
  • Akademia Nauk Stosowanych im. J. A. Komeńskiego w Lesznie
  • Akademia Nauk Stosowanych im. Stanisława Staszica w Pile
  • Wojskowa Akademia Techniczna im. J. Dąbrowskiego w Warszawie
  • Akademia WIT w Warszawie
  • Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach
  • Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego
  • Lubelska Akademia WSEI
  • Akademia Górnośląska im. Wojciecha Korfantego w Katowicach
  • Uczelnia Łazarskiego w Warszawie
  • Uniwersytet Zielonogórski
  • Uczelnia Łukaszewski w Warszawie
  • Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi
  • Akademia Finansów i Biznesu Vistula Filia w Olsztynie i Kętrzynie
  • Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych, Filia w Gdańsku
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Wyższa Szkoła Biznesu National-Louis University, Filia w Tarnowie
  • Powiślańska Akademia Nauk Stosowanych Filia w Kościerzynie
  • Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie
  • Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
  • Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu
  • Uniwersytet SWPS Warszawa
  • Akademia WSB w Dąbrowie Górniczej
  • Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy
  • Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
  • Wyższa Szkoła Biznesu i Nauk o Zdrowiu, Filia w Rybniku
  • Akademia Humanitas w Sosnowcu
  • Akademia Nauk Stosowanych w Nowym Sączu
  • Uczelnia Państwowa im. Jana Grodka w Sanoku
  • Europejska Uczelnia Społeczno-Techniczna im. Roberta Schumana, Wydział w Warszawie
  • Gdański Uniwersytet Medyczny
  • Collegium Polonicum w Słubicach, UAM w Poznaniu
  • Wyższa Szkoła Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni
  • Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie
  • Niepubliczna Wyższa Szkoła Medyczna we Wrocławiu
  • Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie
  • Collegium Da Vinci w Poznaniu
  • Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy
  • Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego
  • Politechnika Morska w Szczecinie
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Akademia Jagiellońska w Toruniu
  • Wyższa Szkoła Administracji w Bielsku-Białej
  • Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu w Bydgoszczy
  • Uczelnia Społeczno - Medyczna w Warszawie
  • Europejska Uczelnia Społeczno-Techniczna im. Roberta Schumana w Radomiu
  • Akademia Finansów i Biznesu Vistula Filia w Gdańsku
  • Uniwersytet Kaliski
  • WSPiA Rzeszowska Szkoła Wyższa
  • Uczelnia Techniczno-Handlowa im. Heleny Chodkowskiej w Warszawie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych im. Ignacego Mościckiego w Ciechanowie
  • Wyższa Szkoła Zarządzania i Psychologii w Poznaniu
  • Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie
  • Sopocka Akademia Nauk Stosowanych
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych im. ks. Bronisława Markiewicza w Jarosławiu
  • Wydział Inżynierii Lądowej Politechnika Krakowska
  • Wyższa Szkoła Turystyki i Ekologii w Suchej Beskidzkiej
  • Politechnika Lubelska
  • Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji w Warszawie
  • Szkoła Wyższa Ekonomii i Zarządzania w Łodzi
  • Uniwersytet SWPS Kraków
  • Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie
  • Wschodnioeuropejska Akademia Nauk Stosowanych w Białymstoku
  • Warszawska Uczelnia Ekonomiczna
  • Uniwersytet Vizja w Warszawie
  • Uczelnia Nauk Społecznych w Łodzi
  • Pomorska Szkoła Wyższa w Starogardzie Gdańskim
  • VIAMODA Szkoła Wyższa w Warszawie
  • Akademia Medycznych i Społecznych Nauk Stosowanych w Elblągu
  • Warszawska Uczelnia Medyczna im. Tadeusza Koźluka
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu
  • Uniwersytet SWPS Katowice
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Europejska Uczelnia w Warszawie
  • Uniwersytet Radomski im. Kazimierza Pułaskiego