Holandia

Ogromnym atutem Holandii jest rozbudowana oferta kierunków studiów w języku angielskim. Dlatego do Holandii ciągną tysiące studentów z całego świata. W ostatnich latach było ich prawie 70 tysięcy, z czego ponad połowa pochodziła z państw europejskich.

System nauki i szkolnictwa wyższego

Holenderskie uczelnie wyższe można podzielić na trzy grupy. Pierwsza to uniwersytety badawcze (w całym kraju działa ich 18), oferujące edukację o profilu akademickim. Druga grupa to uniwersytety nauk stosowanych (hogescholen), oferujące bardziej praktyczne wykształcenie w konkretnych dziedzinach: tego rodzaju szkół jest ponad 40. Do trzeciej grupy należy 6 instytutów przeznaczonych dla studentów zagranicznych. W sumie w Holandii do wyboru jest ponad 1500 kierunków. By na poszukiwania nie stracić całych wakacji, warto skorzystać z wygodnej wyszukiwarki dostępnej na stronie www.studyfinder.nl.

Studenci uniwersytetów badawczych po trzech latach nauki uzyskują stopień licencjata (bachelor of arts - BA lub bachelor of science - BSc), a po kolejnym roku lub dwóch - stopień magistra (master of arts - MA lub master of science - MSc). To tak zwana ścieżka akademicka (wetenschappelijk onderwijs, WO). Na uniwersytetach nauk stosowanych studia licencjackie trwają 4 lata, a magisterskie rok lub dwa lata (to ścieżka zawodowa - hoger beropsonderwijs, HBO). Szczegóły na www.studyinholland.nl Studia doktoranckie trwają minimum 4 lata.

Rekrutacja na studia

By dostać się na studia I stopnia zwykle wystarczy zdana matura, czyli odpowiednik miejscowego VWO (Voorbereidend wetenschappelijk onderwijs). Polskie dyplomy maturalne uzyskane w szkołach o profilu zawodowym upoważniają tylko do studiów na podobnych kierunkach w Holandii (ścieżka HBO). Trzeba też pamiętać, że są kierunki, w przypadku których wymagania stawiane kandydatom są wyższe – głównie chodzi tu o uczelnie artystyczne. Dyplomy zagranicznych uczelni oceniane są indywidualnie przez uczelnie holenderskie. Fakt iż jedna uczelnia uznaje dany dyplom za wystarczający do przyjęcia na studia magisterskie nie oznacza, iż podobnie uczyni inna. Jeśli masz wątpliwości, czy twój dyplom będzie honorowany, skorzystaj z serwisu www.nuffic.nl.

Na najpopularniejszych kierunkach liczba miejsc jest odgórnie ograniczona. Rekrutacja odbywa się poprzez portal www.studielink.nl. Musisz założyć na nim konto i wypełnić wszystkie niezbędne formularze. Pamiętaj, by regularnie sprawdzać pocztę – możesz dostać wiadomość, na która trzeba będzie błyskawicznie odpowiedzieć. Jeśli masz wątpliwości, skorzystać z przewodnika „krok po kroku”. Może się zdarzyć, że wybrana przez ciebie uczelnia prowadzi rekrutację samodzielnie. Listę szkół, do których możesz aplikować poprzez system studielink znajdziesz tutaj. Różnią się w zależności od uczelni, najlepiej więc sprawdzić je na stronach internetowych szkół. Np. Uniwersytet Erazma w Rotterdamie wnioski (poprzez system studielink.nl) przyjmuje do 15 maja.

Egzaminy wstępne nie obowiązują. Na kierunkach, w przypadku których obowiązują ograniczenia liczby studentów (quotas), możesz spodziewać się losowania. Więcej na ten temat na stronie holenderskiego Ministerstwa Edukacji, Kultury i Nauki.

Znajomość języka, certyfikaty

Holenderskie uczelnie postawiły głównie na nauczanie w języku angielskim. Kandydaci muszą więc posiadać certyfikaty IELTS (wynik co najmniej 6) lub TOEFL (550 punktów w teście papierowym lub 213 w komputerowym). Jeśli nie znasz jęz. angielskiego, musisz zaliczyć rok przygotowawczy (preparatory year). Szczegółowych informacji na ten temat szukaj w broszurze na stronie www.studyinholland.nl. Listę kierunków z wykładowym angielskim znajdziesz na stronie www.studyfinder.nl Kto ma ochotę studiować w jęz. niderlandzkim, musi zdać egzamin NT2 (Dutch as a Second Language). Kursy przygotowawcze prowadzą wszystkie większe uczelnie – zwykle kosztują one od 250 do 2500 euro. Linki do centrów językowych znajdziesz na stronie www.studyinholland.nl. Więcej o egzaminie NT2 na stronie Leidse onderwijsinstellingen.

Pozwolenie na pobyt

Jeśli rozpoczynasz studia i twój pobyt w Holandii będzie dłuższy niż 3 miesiące, musisz go zalegalizować. Po pierwsze, zgłoś się do lokalnego Urzędu Gminy i zarejestruj swój pobyt. Przy okazji postaraj się o numer BNS (burgerservicenummer), zwany również SOFI. To numer fiskalno-socjalny, podobny do polskiego PESEL-u, wymagany przy wszelkich kontaktach z holenderskimi pracodawcami oraz urzędami. Po drugie, zadzwoń do Urzędu Imigracji i Naturalizacji (numer 0900-1234561) i umów się na spotkanie. Zanim jednak staniesz przed obliczem urzędników, wypełnij wszystkie niezbędne formularze. Teoretycznie rejestracja w IND nie jest niezbędna, ale może znacząco ułatwić życie w Holandii. Trzeci ważny krok to uzyskanie DiGid - elektronicznego kodu służącego do internetowych kontaktów z urzędami w Holandii, za pomocą którego można np. złożyć wniosek o dofinansowanie albo zameldować się jako osoba poszukująca pracy w celu uzyskania zasiłku dla bezrobotnych. By załatwić wszystkie te formalności, będziesz potrzebował dowodu tożsamości, zaświadczenia o przyjęciu na studia, zakwaterowaniu, posiadaniu ubezpieczenia zdrowotnego i wystarczających środków finansowych na samodzielne utrzymanie. Powinieneś też zaopatrzyć się w międzynarodowy odpis aktu urodzenia.

Koszty studiów i zakwaterowania

Studia w Holandii są płatne, ale czesne nie jest wygórowane. Dla przykładu w roku akademickim 2012/2013 rok nauki na studiach I stopnia Uniwersytetu w Amsterdamie kosztował 1771 euro.

Miejscowe uczelnie szacują, że miesięczne wydatki związane z utrzymaniem, zakwaterowaniem i ubezpieczeniem wyniosą ok. 800-1100 euro (Amsterdam jest droższy niż np. Maastricht. Kawa w kawiarni kosztuje 2 euro, kanapka z serem 3 euro, a obiad w studenckiej restauracji 10 euro. Za bilet na autobus zapłacisz 1,6 euro, a do kina 8,5 euro. Jeśli postarasz się o Międzynarodową Kartę Studenta (International Student Identity Card (ISIC) możesz liczyć na zniżki sięgające 40 proc. Więcej informacji na stronie ISIC. W Holandii nie ma akademików - studenci szukają zakwaterowania „na mieście”. Wynajęcie pokoju kosztuje zwykle od 300 do 600 euro (najdrożej jest w dużych miastach), jednak poszukiwania trzeba zacząć wcześnie (maj-czerwiec), bo konkurencja jest duża. Właściciele mieszkań wymagają depozytu (przeważnie w wysokości miesięcznego czynszu). Koszty wody, prądu, gazu, Internetu, etc. często nie są wliczone w koszt wynajmu. Dużo pokoi jest nieumeblowanych - wtedy trzeba wybrać się do Ikei lub meblowego komisu. Więcej informacji na temat zakwaterowania znajdziesz na stronie www.studyinholland.nl.

Życie studenckie

Życie studenckie w Holandii toczy się w centrach miast, bo miejscowe szkoły nie mają kampusów. Oferta kulturalno-rozrywkowa jest przebogata, ale by z niej skorzystać, trzeba najpierw przyłożyć się do nauki. Holenderskie uczelnie trzymają bowiem wysoki poziom i nie tolerują lenistwa, choć w porównaniu z polskimi można je uznać za wyluzowane. Podobnie jak w wielu krajach Europy Zachodniej to student podejmuje tu najważniejsze decyzje dotyczące swej edukacji - wybiera przedmioty, tempo nauki i ich charakter. Nie istnieje sztuczna bariera między wykładowcami a studentami - ci pierwsi traktują tych drugich raczej jako naukowców na dorobku. Wymagają samodzielności i szczerego zainteresowania. Stosowana w Holandii skala ocen może być nieco zaskakująca: najsłabsi otrzymują jedynki (very poor), a najlepsi 10 (outstanding). W praktyce najczęściej studenci dostają oceny od 4 do 8.

Stypendia w Holandii

Kto ma stałą pracę w Holandii lub mieszka w niej co najmniej 5 lat może starać się o refundację wydatków na studia (studiefinanciering). Osoby poniżej 30. roku życia studiujące w pełnym wymiarze mogą też uzyskać grant finansowy (w roku 2011/2012 wynosił 266 euro mies.) lub starać się o kredyt studencki. Wyszukiwarkę stypendiów można znaleźć na stronie www.studyinholland.nl.

Praca dla studenta

Obywatele Unii nie potrzebują pozwolenia na pracę. Studenci mogą pracować dowolną liczbę godzin w tygodniu. Jedyną przeszkodą w znalezieniu pracy może być brak znajomości języka holenderskiego. O znalezienie zatrudnienia nie jest tu szczególnie trudno - według Eurostatu w czerwcu 2017 r. bezrobocie w Holandii wynosiło zaledwie 4,9 proc., było minimalnie wyższe niż w Polsce. Zupełnie nieporównywalne są za to zarobki - średnie wynagrodzenie brutto sięga 2855 euro (2017 r.), a netto - 2152 euro.